Önceki yazımızda Dîvânu Lugâti’t-Türk’te, ölmüş bir kimse için de söylenen “Ol kertü yerde ol” cümlesinde kertü kelimesinin yalnız olgusal değil, ahlâkî ve metafizik çağrışımı ihtiva ettiğini de belirterek, onunla yalanın bulunmadığı, yalnız hakikatin olduğu bir dile de işaret edildiğini söylemiştik. Bu dil hafızasında gerçek, doğruluk ve hakikilikten ayrılmaz. Modern kullanımda ise gerçeklik çoğu zaman kurmacanın (fiction) karşıtı, dış dünyada fiilen bulunan şeylerin toplamı ve duyularla doğrulanabilen